14 lutego obchodzimy Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Armii Krajowej

14 lutego obchodzimy Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Armii Krajowej. Święto zostało ustanowione w 2025 roku, a jego data nawiązuje do wydarzeń z 14 lutego 1942 roku, kiedy na mocy rozkazu gen. Władysława Sikorskiego Związek Walki Zbrojnej został przemianowany na Armię Krajową, która stała się największą podziemną armią w okupowanej Europie.

Armia Krajowa wyrosła ze Służby Zwycięstwu Polski oraz ZWZ. Jej pierwszym dowódcą był gen. Stefan Rowecki „Grot”. W 1944 roku w jej szeregach służyło około 350 do 380 tysięcy żołnierzy. Prowadzono działania dywersyjne, akcje zbrojne i wywiad. Ważnym etapem była akcja „Burza” oraz Powstanie Warszawskie, które stało się symbolem walki o wolność.

Szczególne miejsce w historii AK dla Jaślan zajmuje Obwód Jasło. Jego organizatorem i komendantem od stycznia 1940 roku do zakończenia akcji „Burza” był ppłk Józef Modrzejewski ps. „Lis”, urodzony 14 lutego 1909 roku. W czasie okupacji kierował konspiracją na terenie Jasła. Mimo aresztowań i działań Gestapo w 1942 roku nie opuścił swojego obwodu i utrzymał go w pełnej gotowości do działania. Podczas akcji „Burza” dowodził działaniami bojowymi w Obwodzie AK Jasło oraz 5 Pułkiem Strzelców Podhalańskich AK.

We wrześniu 1944 roku został aresztowany przez NKWD, lecz zdołał uciec. Po ucieczce pełnił funkcję zastępcy inspektora, a następnie kierował strukturami AK, NIE i DSZ na terenie Krosna i Jasła. W marcu 1945 roku ponownie próbowano go zatrzymać, jednak i tym razem uniknął aresztowania. Po wojnie działał w organizacji WiN. W 1946 roku, zagrożony aresztowaniem, przedostał się na Zachód, a w 1951 roku wyjechał do Stanów Zjednoczonych i zamieszkał w Filadelfii. Pracował jako technik dentystyczny, a później jako inżynier przy budowie rafinerii i elektrowni.

Po raz pierwszy odwiedził Polskę w 1975 roku. Zmarł 27 października 1995 roku w USA w wieku 86 lat. Jego urna została złożona 9 grudnia 1995 roku na Starym Cmentarzu w Jaśle przy ulicy Zielonej. Rada Miasta nadała mu pośmiertnie tytuł Honorowego Obywatela Miasta Jasła.

Wolność Jasła opiera się na odwadze żołnierzy Armii Krajowej, którzy mimo wysiedleń i niemal całkowitego zniszczenia miasta w 1944 roku nie przerwali walki. Warto sięgnąć po książkę „Akowcy na Podkarpaciu”, w której Józef Modrzejewski opisał historię i działalność Obwodu AK Jasło.

Pamiętajmy, że wolność nie jest dana raz na zawsze. 14 lutego oddajemy hołd tym, którzy w najtrudniejszych czasach walczyli o niepodległą Polskę.